Toplum
Türk Sorunu: Anadilde Din Öğrenimi
Almanlar 1522 yılından beri, yani 503 yıldır, kutsal kitapları olan İncil’i Almanca okuyorlar.Daha önce İncil, Latinceydi.Martin Luther, İncil’i Latinceden Almancaya çevirdi. İngilizler 1526 yılından beri, yani 499 yıldır, kutsal kitapları olan İncil’i İngilizce…
Demokrasiye Paydos! Amerika’da Faşizm Dönemi Başladı
Her faşist kalkışmayı düzenleyen güç odakları, demokratik kuralları hiçe sayan popüler bir kişiyi bulup kalkışmanın başına lider yaparlar.İşte şimdi, günümüzde Amerika’da bu tanıma uyan Donald Trump’ı buldular. Amerika Birleşik Devletleri’nin tarihi incelendiğinde, ülke…
Geçmişimizden Geleceğimize Uzanan Köprü
Anılar: Geçmişimizden Geleceğimize Uzanan Köprü Hayat, geriye dönüp baktığımızda bir dizi anıdan ibaret gibi görünür. Peki, anılar neden bu kadar önemlidir? Bizi biz yapan şeyler midir, yoksa yalnızca geçmişin gölgeleri mi? Ünlü isimlerin…
Bir Kişi Ne Kadar Çalışmalı?
Sonunda korktuğum başıma geldi: İki yıldır kör topal geçtiğim fizik dersinden bir yıl bekleyeceğim. Üniversite sınavlarını da kazanmışken bu darbe yaşamımı altüst etti. Duruma en çok babam üzülecek. Evin en büyük çocuğu sıfatıyla…
Bir Cumhuriyet Hikâyesi
Tüm dünyayı saran İkinci Dünya Savaşı, savaşa girmememize karşın ülkemizi de çok olumsuz olarak etkilemekteydi. Ekmek karneye bağlanmış, ülkede tahtayı tahtaya tutturacak çivi bile bulunmamaktadır. Ancak ülkeyi yönetenler bu güç koşullarda bile Türk…
Aşk’ın Kanayan Hikâyesi
sevmek üzerine bir notAŞK’IN KANAYAN HİKÂYESİ Selim İleri bıkmadan, yorulmadan toplumdaki sevgisizliği yansıttı kitaplarında. Aslında benim de katilim oldu: Ben de diğer insanlar gibi gündelik ilintileri aşk ya da sevgi sanacaktım, ve bu…
Güdül Türk Kaya Yazıtları ve Gizemleri
“Türkiye’de Türk Kaya Yazıtlarından ilk örneğe 1998 yılında Datça’nın Betçe adlı Güneybatı kısmında ufak bir damgaya rastlamıştım. Ancak Türk Abecesiyle karşılaşmam yıllar önce yaşadığım Norveç’e uzanır. Bergen civarında bazı kalıntıları gezerken eski bir…
Nevizade
Beyoğlu’nda bir sokak adı. En eski 70’lerin ortasında gitmişliğim olsa da (yangın öncesi hâlini hayal meyal, gri, az biraz neşeli hatırlarım), kendi ayaklarımın üstünde Çiçek’e ilk gidişim 80’lerin ortası. Peşinden Nevizade ve İmroz…
Müyesser
Üç çeyreği adımlamaya başladık ya, kaybettiğim bir şeyi ararken bir başka şeye rastlayıp aradığımı unutuyorum. Bu kez çok şeye rastladım. Yavaş yavaş buluşturacağım onları sizlerle.Meslektaşlarım, arkadaşlarım, şair/yazar dostlarım, yeni tanıdıklarım, eskiler, hepsi yazmamı…
Kuleler Yıkılırken: İnanç, İhmal ve Gerçekler
William Golding’in “Kule” Romanı ve Yıkılan Minareler William Golding’in Kule adlı kısa romanını, birkaç ay önce kütüphane raflarında tesadüfen görüp alıp okumuştum. Yazarı hemen herkes gibi efsanevi Sineklerin Tanrısı romanından tanıyordum. Ancak, tek…
Emre Kongar İğfal Edildi
20 yıl önce Prof. Dr. Emre Kongar’a yazmış olduğum mektubu bugün sizlerin de bilgi ve görüşlerinize sunuyorum.Bu mektubum, üçüncü baskısı Ekim 2007’de yapılan Gaflet, Dalalet, Hıyanet adlı kitabımda yer almıştır. SayınEmre KONGARCumhuriyet Gazetesiİstanbul10…
Düşünce Üstüne
Düşünmek, düşlemek, düşmek kelimelerinin kökleri paydaş gibi gözüküyor. Düşünmek fiiline yaraşır kök acaba düşmek mi, yoksa düşlemek mi? Ha keza; Düşlemek fiiline yaraşır kök acaba düşmek mi, yoksa düşünmek mi? Kök acaba ilk/tek…
Değişime Ayak Uydurabiliyor Musunuz?
Çağımızın değişim hızı, bireylerin ve toplumların uyum sağlama kapasitesini zorlayan bir noktaya ulaştı. Bilgi üretimi ve yayılımı, hiç olmadığı kadar hız kazandı. Artık yeni bir teknoloji ya da bilimsel gelişme, henüz sindirilmeden bir…
Tarih Tekerrür Eder Mi?
Son aylarda, 1 Eylül 1939’dan önceki ya da 1933’ten sonra 1939’a kadarki 7 yıllık “geçiş” döneminin herhangi bir anındaymışız gibi hissetmeye başladım!.. Bu yazımı—çok zor olduğunu bilmeme karşın—olabildiğince kısa tutacağım. Yine de Birinci…
Troyasanat Bahar Sayısıyla Edebiyat Dünyasına “Merhaba” Diyor
Evimizde konuklarımla savaş karşıtlığı üzerine tartışıyorduk. Küçük oğlum Can, sanırım 7-8 yaşlarındaydı o zaman. Tartışmamız sürüp giderken ben de savaş politikalarının geriletilmesi üzerine bir şeyler konuşmuş, konuşmamın bir yerinde konuklarıma, Filistinli Şair Mahmud…
Trol Yok, İğfal Var!
İnternet’te, sosyal medyada sıkça kullanılan bir sözcük var: Trol. Bu sözcük Türkçe değil. Bu sözcük İngilizcedir: Troll. Troll’un iki farklı anlamı var. Birincisi, bir tür balık tutma yöntemi. İkincisi ise olumsuz ve yıkıcı…
İngiltere Günlüğü
“SQUATTER” 1968 yılından sonra İngiltere’de, özellikle de Londra’da evsizlik sorunu gittikçe artmış, sonuçta başlarını sokacak yerleri olmayanlar, boş gördükleri başkalarının evlerine gizlice girip yerleşmeye, işgal etmeye başlamışlardır. İşte bu kişilere “squatter” adı takılmıştır.1974’de…
Volkan Dündar’a
(Bir hapşırmadır zaten her doğum günü! Çok yaşa!) Biliyorum o, böyle şeyleri hiç sevmez. Ama kardeşlik hukukumuza sığınarak ve kendisini kızdırmayı da göze alarak birkaç değinide bulunacağım Volkan Dündar hakkında. Bir gün Ulu…
Gazetecinin Basın Özgürlüğü
Amerikalı gazeteci, solcu, Marks’ın arkadaşı John Swinton, 1880’lerde New York Times’da yazıyor. Gazete, sektör dışından yatırımcı bir Musevi tarafından satın alınıp el değiştirdikten sonra verilen kokteylde, davetli gazeteciler “basının onuruna” kadeh kaldırmak üzere…
Felsefenin Araçlarıyla Göçmenlik Üzerine Düşünmek
Son günlerde, haftalarda, aylarda ve yıllarda, özellikle Suriye’de yaşanan savaş ile ülkemizin göç dalgalarına hedef olması, sayıları milyonlarla ifade edilen sığınmacıların ve göçmenlerin ülkemize gelmesi, getirilme biçimi, göç süreçlerinin yönetilmesi veya daha çok…
Felaketlerin Gölgesinde Türkiye
Türkiye, tarih boyunca birçok doğal ve insan kaynaklı felaketle karşı karşıya kalmıştır. Bu felaketler, kimi zaman depremler, sel felaketleri gibi doğal afetler olarak karşımıza çıkarken, kimi zaman da maden kazaları ve yangınlar gibi…
Yapay Zekâ ile İnsanlığın Kesişme Noktası
İnsanlık, teknolojik gelişimi hızlandırırken farkında olmadan kendi geleceğini yok mu ediyor? Bilimsel ve teknolojik yenilikler, insanlığa hizmet ettiği ve yaşam kalitemizi artırdığı sürece kıymetlidir. Yoksa, tersi bir durumun sonuçlarını düşünemiyorum… Peki, dünyamızda yaşanmakta…
Cayır Cayır Yandık Ey Halkım Unutma Bizi!
Bolu Kartalkaya’ya sevinç duygusuyla tatile giden yurttaşlarımızın mutluluk arzusu, 79 yurttaşımız için facia; dumanda boğularak ve alevlerin arasında yanarak ölümle sonuçlandı. Yaralıların sayısı 50’nin üzerinde. Halkımız, ölümle pençeleşen yurttaşlarımıza bir türlü gerekli yardımların…
Tükürülecek Yüzler
Yazının başlığına bakıp İyi Parti’den istifa ederek AKP’ye geçen Kürşat Zorlu’yu kastettiğimi düşünüyorsanız yanılıyorsunuz. Ben öyle insanların yüzüne tükürecek kadar yakınlarında olmadım, olmam da. İyi Partililerin hepsini kastetmiyorum, onların içinde vicdanlı, insani değerleri…
Anayasa, Fesih, Veto Yetkisi ve Atatürk…
1923’te Cumhuriyet’in ilanı sonrası yeni anayasa gündeme gelir. Cumhuriyet anayasa ile güvence altına alınmalıdır. Bu çerçevede anayasa yapma çalışmaları başlar. Cumhurbaşkanı Gazi Mustafa Kemal, bu bağlamda zaman zaman görüşlerini dile getirir ve özellikle…
Bu Makamlar, Bu koltuklar Sizlere Babanızdan Miras Kalmadı!
Hulusi Samim Kesim, dönemin Başbakanı İsmet İnönü’nün okuması için yüz lira verdiği bir çocuktur. Bu çocuk, çok çalışkan ve başarılıdır. Öğretmen okuluna Türkiye birincisi olarak yerleşir. Aynı başarısını burada da sürdürür. Ve üst…
Yeni Yılınız Aşk ve Sevgi Dolu Olsun!
Aşkın ömrü, kelebeğinki kadar kısadır. Fakat bu ömür sonsuzlaştırılabilir. Kelebeklerin içinizde sevinç, mutluluk ve heyecan veren, sevinçten yüreğinizi ağzınıza getiren sıcacık uçuşmasıyla; acı veren ve tüm bedeni sıtma tutmuş gibi anlık sarsıntılarla yakan…
Ruhi Su Anma Töreni’nden, Günümüz Değerlendirmesine…
Düşünüyorum da Çanakkale sahiden de yaşanır bir kent, yaşanacak bir kent. Duyarlıkları var çünkü.Güzel insanlara rastlıyorsunuz sokaklarında. Bir bakıyorsunuz bir şiir etkinliğinde ya da bir sanat etkinliğindesiniz onlarla. Ne bileyim, bir kitapçıda göz…
Vay Arkadaş, Bu Kadar Da Olmaz
Evet, yukarıdaki başlığa bakarak kim bilir kafanızda neler oluşturmuşsunuzdur. “Vay arkadaş, bu kadar da olmaz” demeyi bitiremeden “Yok artık, yok daha neler, vay anasını, yuh, daha neler göreceğiz!” gibisinden bir dizi hayret ve…
Derin Devlet
Evet, bir derin devletin varlığından söz edebiliriz; ama bu kimin derin devletidir? (Yerli midir, millî midir?) Yıllardır duyduğumuz, hatta fazlaca anlam ve ümit yüklediğimiz bu sözcüğün tam karşılığı nedir? Ülkemizin yıllardır süregelen devlet…
Kaz Dağları’nın Sessiz Nefesi; Uyan Ey Sancıyanım! – Müjdat Güven
Kış ve Direniş / Bahar ve Yeniden Doğuşun Umudu Kaz Dağları’nın tepelerinden bir kış sabahı başlar hikâye. Kar, ince bir sessizlikle her şeyi örter; çıplak dalların, taşların ve toprağın üzerindeki beyaz örtü, zamanın…
İç Sesle Hesaplaşma
Deli edecek bu adam beni! Gel, gidip Küçüksu’da bir çay içelim, dedim. “Ne gerek var, evde çay yok mu? Bir bardak çay kaç para biliyor musun?” dedi.İçeceğin bir bardak çayın hesabını yapıyorsun. Ne…
Dünya Kalır Mı
I “Sultan Süleyman’a kalmayan dünya sana da kalmaz” sözü her insana aynı şeyi anımsatıyor mu bilmiyorum.Sahiden de ne Sultan Süleyman’a kalmış bu dünya, ne Napolyon’a, ne şuna, ne buna!Zalimleri de ağırlamış, halkının iyiliği…
Dilim Dilim Dilim
Görevli kişinin telefonda bildirdiğine göre, kadın Bonn’a geçecek, oradan Köln’e gelecekti. Acaba ona yardımcı olabilir miydim? Tabii, ne demek! Hem sen dolaylı da olsa bizim işimizle meşgul olacaksın, hem de biz seni bilmediğin…
Dünya Felsefe Günü Kutlu Olsun
Bugün, anlamlı ve kutlu olduğu kadar insanlığın ve ülkemizin içinde bulunduğu durum bakımından da korku vericidir. Her tarafta savaş, her tarafta şiddet. Şiddet deyince bundan yalnızca fiziksel şiddeti anlamayalım. Şiddetin her türlüsü her…
Gizli Polis
Polisin her türlüsünü severim, beğenirim ama gizlisine bayılırım. Adı üstünde: Gizli polis. Niye mi gizli? Çalıştığı yer gizlidir, herkes bilir; bindiği resmî araba, Sovyetlerin bir dönemde armağan ettiği yandan egzozlu, siyah renkli bir…
İsyan Çıkaracakmış!
DEM Partisi Eşbaşkanı, Siirt Milletvekili Tuncer Bakırhan, Mardin’de 4 Kasım 2024 günü şu tehdidi savurdu: “Çok iyi bilsinler ki, Seyit Rıza ne yaptıysa, Şeyh Sait ne yaptıysa Kürt halkı da onu yapacaktır!” Değerli…
Cerrattepe’den Kaz Dağları’na Cengiz Holding Gerçeği
Yeşil Artvin Derneği Başkanı Neşe Karahan, Çanakkale Belediyesi Kültür Merkezi’nde yaptığı konuşmada doğa kırımlarına karşı nasıl durulması gerektiğine ilişkin çok çarpıcı şeyler anlattı bugün. Sürekli mücadele içinde olan birisinin, bir doğa aktivistinin biraz…
İnsanlığın Gerçek Hizmetçileri Ölümsüzdür
“Ben manevi miras olarak hiçbir nas-ı katı, hiçbir dogma, hiçbir donmuş, kalıplaşmış kural bırakmıyorum. Benim manevi mirasım bilim ve akıldır. Benden sonra, beni benimsemek isteyenler, bu temel mihver üzerinde aklın ve bilimin rehberliğini…
Dilerim Siz De Üşütürsünüz Bayım
Hayır, izin falan istemedi. Geldi oturdu yanıma. Ne selamını alabildim ne de kimsin diye sorabildim açıkçası. Konuşacak gücüm, kuvvetim de yoktu ayrıca. İkimiz de tetikte kaldık bir süre. Boş bir yer olsaydı belki…
Res Publica
Res publica. Kamusal mesele. Republik sözcüğünün kökeninde bu iki Latince sözcük var. Kamunun meselesi. Geçen yıl yüzüncü doğum yıldönümünü kutladığımız Cumhuriyetimizin kökeninde de bu iki sözcükte dile gelen devlet modelinden hareketle modernlerin geliştirdiği…
Tanrı’dan Mektup Var
Merhaba İnsan, Uzayı Yarattım Milyarlarca nebula yaratmaya başladığım ilk günlerdi. Onu buraya, bunu oraya, şunları şuraya yerleştiriyordum. Yaptığım şeyin bir “uzay boşluğu” olduğunu fark ettim; bu boşluktaki milyarlarca nebulayı neyle dolduracağımı düşünüyordum. Ancak…
PİSkevit Islandı!
Çocukluğumuzun en kıymetli ödülü iki bisküvi arası bir lokumdu. En yakın arkadaşım Rahmi’nin babası köyün bakkalıydı. Rahmi, kırmızı yanakları, bembeyaz dişleri ile sürekli gülümseyen bir çocuktu. Tıpkı bizim hayallerimiz gibi… Sabahları bakkalı…
Bu Millet, O Millet Mi? (2)
Değerli Dostlar, Türkler, İslam’ı kabul etmeden önce şu iki çok güzel niteliğe sahiptiler: Akılcılık ve Kadına Saygı. Peki, nasıl oldu da Orhun kitabelerinin kanıtladığı uygarlığın yaratıcısı olan Türkler, 1071 Malazgirt Savaşı’nın ardından dalga…
Toplumun En Büyük Üç Sorunu
Ödül-Ceza Yöntemi Yokluğu Bir ülkede ödül-ceza sistemi (başarıyı takdir etme, destekleme ve ödüllendirme ile hukukun tarafsızca uygulanıp suçluların adil bir şekilde cezalandırılması) yoksa, o ülkede kuvvetler ayrılığı çoktan ortadan kaldırılmış demektir. Bu eksikliğin…
Bir Dünya Var Ve Bir Gün O Dünyayı Başınıza Yıkacağız.
Bir dünya var ve bir gün o dünyayı başınıza yıkacağız. Siz öldürüyorsunuz, bizler ölmüyoruz!: Bizler, Ebru Eroğlu, İkra Kuyumcu, Şeyda Yıldırım, Mustafa Kemal’in kadın askerleri olarak, isimlerimizi kılıçlarımızla güneşe kazırken, mavi bir çift…
Hukuk Sistemi Neden Çöküyor, Ahlak Neden Çürüyor?
Hukuk sistemimizin adalet dağıtmadığı, üzerine kurulu olması gereken özgürlük ilkesine göre işlemediği herkesin malumu ve hemen herkes tarafından da eleştiriliyor. Bu durumun oluşmasından sorumlu olan yetkililer eleştirilere karşı son derece duyarsız davranıyor. Neden?…
Allah’tan Korkun!
İslam’ın kutsal kitabı Kur’an’dan bazı ayetler sunuyorum. Bakara Suresi, 194. Ayet: “… Allah’tan korkun ve bilin ki, Allah kendisinden korkup sakınanlarla beraberdir.” Ali İmran Suresi, 102. Ayet: “… Allah’tan kendisinden korkmaya yaraşır biçimde…
Toplumsal Huzuru Kaybettik
“Yıllar yıllar önceydi” diye başlayan ve geçmişi güzelleyen veya yeren cümleleri bir kenara bırakalım. Mental yolculuğumuzda;Kendimizi, toplumumuzda birlikte yaşama niyetimizi ve sadakatimizi nasıl kaybettiğimize odaklanalım. Kendisini kaybetmiş bireyler olduk.Zekâsı olan, ancak duygusal zekâsını…
Sessiz Beyaz Çığlıklar: 2024 Türkiye’sinde Sağlıkta Şiddet, Doktor İntiharları ve Metalaşan Sağlığın Kışkırtılmış Talepleri
Bir Toplumun Kaybı: Sağlıkta Şiddet ve Doktor İntiharlarının Arka Planı; 2024 yılı, Türkiye’nin sağlık sistemi için acı dolu bir yıl olarak hafızalara kazınıyor. Sessiz çığlıklar, yoğun bakım ünitelerinin, acil servis koridorlarının, polikliniklerin derinliklerinde…
